Quyền tác giả và những điều cốt lõi cần biết năm 2025

QUYỀN TÁC GIẢ THEO LUẬT SỞ HỮU TRÍ TUỆ SỬA ĐỔI NĂM 2022: NHỮNG KIẾN THỨC CỐT LÕI TÁC GIẢ CẦN BIẾT

Trong bối cảnh nền kinh tế sáng tạo và kỹ thuật số phát triển mạnh mẽ như hiện nay, việc bảo hộ các thành quả trí tuệ trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi, bổ sung năm 2022 (có hiệu lực từ ngày 01/01/2023) đã mang đến những thay đổi đáng kể nhằm tương thích với các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới (như EVFTA, CPTPP). Bài viết dưới đây của Luật Đại Thành sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về quyền tác giả theo quy định mới nhất.

1. Khái niệm Quyền tác giả

Theo quy định tại Khoản 2 Điều 4 Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi năm 2022: “Quyền tác giả là quyền của tổ chức, cá nhân đối với tác phẩm do mình sáng tạo ra hoặc sở hữu.”

• Căn cứ phát sinh, xác lập quyền sở hữu trí tuệ

Quyền tác giả phát sinh tự động kể từ khi tác phẩm được sáng tạo và được thể hiện dưới một hình thức vật chất nhất định, không phân biệt nội dung, chất lượng, hình thức, phương tiện, ngôn ngữ, đã công bố hay chưa công bố, đã đăng ký hay chưa đăng ký.

2. Phạm vi bảo hộ quyền tác giả

Các tác phẩm được bảo hộ Quyền tác giả được quy định tại Điều 14 Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2022:

• Tác phẩm văn học, khoa học, sách giáo khoa, giáo trình.
• Bài giảng, bài phát biểu, bài nói khác.
• Tác phẩm báo chí.
• Tác phẩm âm nhạc.
• Tác phẩm sân khấu, tác phẩm điện ảnh.
• Tác phẩm tạo hình, mỹ thuật ứng dụng.
• Tác phẩm nhiếp ảnh.
• Tác phẩm kiến trúc.
• Bản họa đồ, sơ đồ, bản đồ, bản vẽ liên quan đến địa hình, công trình khoa học.
• Tác phẩm văn học, nghệ thuật dân gian.
• Chương trình máy tính, sưu tập dữ liệu.
• Tác phẩm phái sinh (là tác phẩm dịch từ ngôn ngữ này sang ngôn ngữ khác, tác phẩm phóng tác, cải biên, chuyển thể, biên soạn, chú
• giải, tuyển chọn) nếu không làm tổn hại đến tác phẩm gốc

LƯU Ý: Tác phẩm phải do tác giả trực tiếp sáng tạo bằng lao động trí tuệ của mình mà không sao chép từ tác phẩm của người khác.

3. Các quyền của tác giả và chủ sở hữu tác phẩm

Quyền tác giả được chia làm hai nhóm chính: Quyền nhân thân và Quyền tài sản.

3.1. Quyền nhân thân (Điều 19)

Quyền nhân thân gắn liền với tác giả, bao gồm:

• Đặt tên cho tác phẩm;
• Đứng tên thật hoặc bút danh trên tác phẩm;
• Công bố tác phẩm hoặc cho phép người khác công bố tác phẩm;
• Bảo vệ sự toàn vẹn của tác phẩm, không cho người khác sửa chữa, cắt xén hoặc xuyên tạc tác phẩm dưới bất kỳ hình thức nào gây phương hại đến danh dự và uy tín của tác giả.

3.2. Quyền tài sản (Điều 20)

Đây là nhóm quyền cho phép chủ sở hữu khai thác giá trị kinh tế từ tác phẩm:

• Làm tác phẩm phái sinh;
• Biểu diễn tác phẩm trước công chúng;
• Sao chép tác phẩm;
• Phân phối, nhập khẩu bản gốc hoặc bản sao tác phẩm;
• Truyền đạt tác phẩm đến công chúng bằng phương tiện hữu tuyến, vô tuyến, mạng thông tin điện tử: Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2022 đã cập nhật quyền này để bao quát các hành vi trên không gian mạng.
• Cho thuê bản gốc hoặc bản sao tác phẩm điện ảnh, chương trình máy tính.

4. Lợi ích của việc đăng ký bảo hộ quyền tác giả

Mặc dù quyền tác giả phát sinh tự động, việc thực hiện thủ tục Đăng ký bản quyền tại Cục Bản quyền tác giả vẫn được các luật sư khuyến nghị vì những lợi ích to lớn:

Thứ nhất, là bằng chứng pháp lý mạnh mẽ nhất: Giấy chứng nhận đăng ký quyền tác giả là bằng chứng mặc nhiên về tư cách tác giả/chủ sở hữu. Khi có tranh chấp, bạn không có nghĩa vụ phải chứng minh quyền tác giả thuộc về mình (trừ khi có chứng cứ ngược lại).

Thứ hai, là đơn giản hóa thủ tục hành chính: Khi thực hiện các giao dịch chuyển nhượng, cho phép khai thác hoặc đăng ký các thủ tục hành chính khác, Giấy chứng nhận là “giấy thông hành” nhanh nhất.

Thứ ba, là bảo vệ hiệu quả trong môi trường số: Trong thời đại mạng xã hội phát triển, việc bị sao chép nội dung xảy ra thường xuyên. Có Giấy chứng nhận sẽ giúp bạn yêu cầu các nền tảng (như Facebook, YouTube, TikTok) gỡ bỏ nội dung vi phạm một cách nhanh chóng theo quy trình bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ của họ.

Thứ tư, là về giá trị thương mại: Một tác phẩm đã được đăng ký bản quyền rõ ràng sẽ tạo lòng tin cho đối tác trong các thương vụ mua bán bản quyền, chuyển giao công nghệ hoặc gọi vốn đầu tư.

Dịch vụ đăng ký bảo hộ quyền tác giả uy tín của Công ty Luật Đại Thành

Công ty Luật Đại Thành là đơn vị tư vấn sở hữu trí tuệ uy tín với nhiều năm kinh nghiệm thực tiễn. Chúng tôi tự hào mang đến dịch vụ đăng ký bảo hộ quyền tác giả chuyên nghiệp, toàn diện và đáng tin cậy cho doanh nghiệp, cá nhân trên toàn quốc.

Dịch vụ của Luật Đại Thành bao gồm:

• Tư vấn chuyên sâu về quy định pháp luật, quy trình và khả năng đăng ký bảo hộ nhãn hiệu.

• Thực hiện trọn gói hồ sơ nhanh gọn, chính xác, với chi phí tối ưu.

• Tra cứu và đánh giá khả năng bảo hộ trước khi nộp đơn để hạn chế rủi ro bị từ chối.

• Đại diện khách hàng làm việc với Cục Sở hữu trí tuệ và xử lý mọi vấn đề phát sinh trong quá trình đăng ký.

Cần tư vấn hỗ trợ các thủ tục pháp lý đặc biệt là đăng ký sở hữu trí tuệ quý khách hãy liên hệ ngay với chúng tôi:

Văn phòng Hà Nội: Tầng 2, Tòa nhà VNG HOMES, số 58 Ngụy Như Kon Tum, Phường Thanh Xuân, Thành phố Hà Nội

Tel: 0339759696       Email: tuvanluatdaithanh@gmail.com

Văn phòng HCM: Số 257A14 Nguyễn Văn Lượng, KDC Cityland Park Hill, Phường Gò Vấp, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam

Tel: 0983684164       Email: tuvanluatdaithanh@gmail.com